Εργαστήρι Καλλιτεχνικής Έκφρασης – Γνωρίζοντας τις «ελληνικές λαλιές» μέσα από τους στίχους
Ιούν 1 2026

Στο πλαίσιο του μαθήματος της Ζώνης Πολιτισμού της Α τάξης, οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να προσεγγίσουν το φαινόμενο του ιδιωματισμού στην ελληνική γλώσσα, όπως αυτό αποτυπώνεται στους στίχους τραγουδιών και σε χαρακτηριστικές διαλέκτους. Μέσα από έρευνα, επαφή με καλλιτεχνικά και κινηματογραφικά έργα, ποιήματα, τραγούδια, συνεντεύξεις, ακροάσεις και άλλες βιωματικές δράσεις, οι μαθητές αποκόμισαν σημαντικές γνώσεις και εμπειρίες εμβαθύνοντας στις γλωσσικές εκφάνσεις του πολιτισμού μέσω της δημιουργικής γραφής, του οπτικουαστικού και τεχνολογικού γραμματισμού και της καλλιτεχνικής έκφρασης.

Ενδεικτικά αναφέρονται κάποιες από τις δράσεις:

Κρητικές μαντινάδες:

Αφού έγινε συζήτηση για την κρητική διάλεκτο και τα χαρακτηριστικά της γνωρίσματα, οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με τις μαντινάδες,  τα δίστιχα με τους δεκαπεντασύλλαβους ομοιοκατάληκτους στίχους. Διαπίστωσαν ότι πρόκειται για στιχουργήματα της στιγμής, δημιουργήματα δηλαδή «λαϊκών ποιητών» και όχι απαραίτητα «γραμματισμένων», τα οποία αναφέρονται σε κάθε θέμα και κάθε στιγμή της ανθρώπινης ζωής, στον έρωτα, στον θάνατο, τον πόλεμο, τη φτώχεια, τη δυστυχία, τη χαρά, την παρέα, την ξενιτειά, τις αστείες στιγμές της καθημερινότητας κ.λ.π.  Η απήχηση του δίστιχου οφείλεται, μεταξύ άλλων, στη λακωνικότητα και την περιεκτικότητά του, καθώς και στην ανάγκη μίας μόνον ομοιοκαταληξίας. Στη συνέχεια, οι μαθητές χωρίστηκαν σε ομάδες και παρουσίασαν τις μαντινάδες τους. Παρακάτω αποτυπώνονται οι πειραματισμοί μαθητών για τη δημιουργία πρωτότυπης μαντινάδας:

«Να’ χουν οι σκέψεις σου φτερά, να φεύγουνε στ’ αμπέλι

Κι όπου ποθεί  η καρδιά να πας, να είναι ο δρόμος μέλι»

Γιώργος Φιλοκώστας, Πάρης Παπαδόπουλος, Αποστολία Κανώτα

 

«Σαν έρχεται η Άνοιξη κι ανθίζουν τα λουλούδια

η μουσικός μας μάς ξυπνά και μας κερνά καλούδια»

Κωνσταντίνα Γιωτοπούλου, Έφη Κοντοπούλου

 

«Αγαπημένη μου χώρα θαρρώ πως ειν’ Γαλλία

Γιατί προσφέρει μια χαρά, ειρήνη κι ηρεμία»

Βέρα Βαλτούδη, Μαρία Γκουραμάνη, Ιωάννα Μακρή

 

«Ηλεκτρολόγος έγινα, πήγα πολυτεχνείο

Στην πρίζα χέρια έβαλα, πήγα νοσοκομείο»

Παϋσία Αθανασιάδου, Μαρία Κελιαφάνου, Γιώργος Παπαδημητρίου

 

Γνωριμία με τη γκρεκάνικη διάλεκτο

Στο πλαίσιο της συμμετοχής του Σχολείου μας στο eTwinning έργο με τίτλο «Echoes of Greece in Italy”, αφιερώθηκαν κάποια μαθήματα για τη μελέτη του πολιτισμού, της ιστορίας και της διαλέκτου των ελληνόφωνων κοινοτήτων της Κάτω Ιταλίας, των Grico.

Έγινε λόγος για τη Μεγάλη Ελλάδα και οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να προσεγγίσουν βιωματικά τα γκρεκάνικα τραγούδια και Κατωιταλιώτικους χορούς. Ακόμη, η ομάδα των μαθητών μελέτησε και ηχογράφησε στην αγγλική γλώσσα το κείμενο του Philip Chrysopoulos με τίτλο «The Ancient Greek Roots of Southern Italian Music and Dances» όπου αναφέρονται σημαντικά ιστορικά στοιχεία για τον αποικισμό των Ελλήνων στη Magna Graecia καθώς και για τη διάλεκτο και τη μουσικοχορευτική τους παράδοση.

Στόχος της δράσης ήταν η διάχυση της δουλειάς που γινόταν στην τάξη μέσω της πλατφόρμας του Ευρωπαϊκού Μαθητικού Ραδιοφώνου.

Η ραδιοφωνική εκπομπή αναρτήθηκε στο European School Radio και μπορείτε να την ακούσετε στο European School Radio (επιλέγοντας radio player) τις επόμενες Πέμπτες, στη Θεματική Ζώνη Art & Culture, 17.00-18.00. Μετά την πρώτη μετάδοσή της στο ραδιόφωνο, θα μπορείτε να την ακούσετε από το αποθετήριο πατώντας αναπαραγωγή επισοδείου στον σύνδεσμο: https://europeanschoolradio.eu/episode/14372  

Δράση για την ασφάλεια στο διαδίκτυο (Η “γλώσσα” του διαδικτύου) 

Με αφορμή την Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου (Safe Internet Day) που γιορτάζεται στις 10 Φεβρουαρίου κάθε έτους, οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν ειδικά βίντεο trailer που ευαισθητοποιούν στους τομείς της υγείας, της ψηφιακής υγείας, των ψηφιακών δεξιοτήτων και της ασφάλειας στο διαδίκτυο. Έγινε στη συνέχεια συζήτηση για τους κινδύνους που απειλούν τα παιδιά και τους νέους όταν περιηγούνται χωρίς την απαραίτητη καθοδήγηση στο διαδίκτυο, μέσα από ταινίες μικρού μήκους με στόχο να μάθουν να προστατεύονται από αυτούς αποκρυπτογραφώντας τη “γλώσσα” και τα μηνύματα του δικτύου.

Δράση με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας

Στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας (9 Φεβρουαρίου) οι μαθητές παρακολούθησαν σχετικές τηλεοπτικές εκπομπές με ομιλητή τον πρόεδρο της Φ.Ε. Γεώργιο Μπαμπινιώτη και με σύνθημα «Η γιορτή της Ελληνικής Γλώσσας είναι γιορτή του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού» αλλά και άλλα εκπαιδευτικά βίντεο. Αναφορά έγινε και στην ποιητική γλώσσα του Οδυσσέα Ελύτη με αφορμή της επετείου των 30 χρόνων από το θάνατο του μεγάλου ποιητή. Στη συνέχεια, οι μαθητές συμμετείχαν σε μία ομαδική καλλιτεχνική εργασία όπου αποτυπώθηκαν τα χαρακτηριστικά εκείνα που διαφοροποιούν την ελληνική από τις άλλες γλώσσες.

Δράση για τη γλώσσα των νέων

Ιδιαίτερη μνεία, στα τελευταία μαθήματα της σχολικής χρονιάς, έγινε στη γλώσσα των νέων, όπως έχει διαμορφωθεί στη σύγχρονη εποχή. Οι μαθητές βρήκαν ιδιαίτερα διασκεδαστική αυτή τη δράση, καθώς κλήθηκαν να παίξουν ένα ηλεκτρονικό εκπαιδευτικό παιχνίδι  όπου έπρεπε να  ερμηνεύσουν λέξεις που χρησιμοποιούν στην καθημερινότητά τους για να επικοινωνήσουν με τους συνομήλικούς τους. Στη συνέχεια, κατέγραψαν στο WordArt όσες τέτοιες λέξεις γνώριζαν και δημιούργησαν συνεργατικά ένα πρωτότυπο συννεφόλεξο!

Αξίζει να αναφερθεί ότι επιλεγμένη ομάδα από το τμήμα της ΖΠΕ Α τάξης στελέχωσε τη Χορωδία που εμφανίστηκε στον Εορτασμό της Επετείου της 26ης και 28ης Οκτωβρίου, στην Τελετή Ορκωμοσίας Νέων Δικαστών, στην εκδήλωση του Μουσικού Δικτύου με θέμα «Στον Αστερισμό της Ειρήνης», στην εκπαιδευτική μετακίνηση στην Ιταλία στο πλαίσιο του eTwinning έργου «Echoes of Greece in Italy-Cultural Exchanges” και στο αφιέρωμα στον Οδυσσέα Ελύτη.

Το Εργαστήρι Καλλιτεχνικής Έκφρασης παρακολούθησαν φέτος οι μαθητές:

  • Αθανασιάδου Παϋσία
  • Βαλτούδη Βέρα
  • Γιάμπαστου Μαρία
  • Γιωτοπούλου Κωνσταντίνα
  • Γκουραμάνη Μαρία
  • Κανώτα Αποστολία
  • Κατσανού Διονυσία
  • Κελιαφάνου Μαρία
  • Κοντοπούλου Έφη
  • Μακρή Ιωάννα
  • Παπαδημητρίου Γιώργος
  • Παπαδόπουλος Πάρης
  • Παπαδοπούλου Διοτίμα
  • Σαββίδου Μαρία
  • Τριλυράκη Λυδία
  • Φιλοκώστας Γιώργος

Υπεύθυνη για το μάθημα και τις παραπάνω δράσεις ήταν η Μουσικολόγος καθηγήτρια Αναστασία Γκίνη.

Με αυτές τις ποικίλες και αξέχαστες δράσεις το Καλλιτεχνικό Εργαστήρι μας αποχαιρετά τη χρονιά που πέρασε με την ευχή να ανταμωθεί τη νέα χρονιά για νέες πρωτότυπες καλλιτεχνικές συνεργασίες!