διατηρώντας ζωντανή τη μνήμη

H διεθνής πρωτοβουλία με την ονομασία My Hometown (Η πόλη μου) της Διεθνούς Συμμαχίας για τη Μνήμη του Ολοκαυτώματος (International Holocaust Remembrance Alliance – IHRA), μέλος της οποίας είναι και η Ελλάδα, σε συνεργασία με το UCL Centre for Holocaust Education, έχει ως στόχο τη γνωριμία των μαθητών και μαθητριών με σημεία όπου ζούσαν Εβραίοι πριν από το Ολοκαύτωμα, σημεία όπου έλαβαν χώρα βιαιότητες ή σημεία που συνδέονται με την αντίσταση ή τη διάσωση κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος ή την ιστορία της εβραϊκής κοινότητας της πόλης τους, ιδιαίτερα σε ό,τι σχετίζεται με τα θύματα του Ολοκαυτώματος, τις οικογένειές τους ή τους επιζώντες.

Η Διεθνής Συμμαχία για τη Μνήμη του Ολοκαυτώματος (International Holocaust Remembrance Alliance – IHRA) είναι ένας οργανισμός που στοχεύει στην ενίσχυση και την προώθηση της διδασκαλίας, της έρευνας και της μνήμης σχετικά με το Ολοκαύτωμα, εξασφαλίζοντας τη συνεργασία κυβερνήσεων, ειδικών μελετητών, εκπαιδευτικών και μαθητών.

Το Αρσάκειο Λύκειο Θεσσαλονίκης συμμετείχε στη συγκεκριμένη πρωτοβουλία με τους μαθητές και τις μαθήτριες του τμήματος Αγγλικών της Β΄ Λυκείου της κ. Βασιλικής Κωσταρά, σε συνεργασία με τη φιλόλογο κ. Ιφιγένεια Αναγνώστου.

Παρά τις πιεστικές προθεσμίες του προγράμματος, καθώς το παραχθέν υλικό έπρεπε να αναρτηθεί στην ειδική  πλατφόρμα ως την 1^η Νοεμβρίου, οι μαθητές και οι μαθήτριες κατάφεραν να παραγάγουν ένα σημαντικό έργο. Αρχικά, μελέτησαν μέσα από βιβλία και ιστοσελίδες την ιστορία της εβραϊκής κοινότητας της Θεσσαλονίκης, οι απαρχές της οποίας ανέρχονται στον 2^ο αιώνα π.Χ. και έχει αδιάλειπτη παρουσία- με διάφορες διακυμάνσεις σε πληθυσμιακό εύρος- ως τις μέρες μας.  Κατά τη διάρκεια της έρευνας, συνειδητοποίησαν ότι πολλά μέρη της πόλης μας, οικεία σε όλους, όπως κτήρια, στοές ή δρόμοι, έχουν εβραϊκά ονόματα. Στη συνέχεια καθένας και καθεμία επέλεξαν ένα από αυτά και έγραψαν μία σύντομη παράγραφο σχετικά με την ιστορία του. Το αποτέλεσμα ήταν η δημιουργία ενός Ψηφιακού Χάρτη Εβραϊκών Τοπόσημων στη Θεσσαλονίκη, που περιλαμβάνει τα πιο εμβληματικά κτήρια, συναγωγές, νεκροταφεία και σχολεία που μαρτυρούν το εβραϊκό παρελθόν της πόλης μας. Ο χάρτης αυτός θα ανανεώνεται συνεχώς, έτσι ώστε να περιλαμβάνει όλο και περισσότερα δείγματα της εβραϊκής παρουσίας στην πόλη μας. Μπορείτε να δείτε τον χάρτη στον σύνδεσμο χάρτης

Η δουλειά αυτή των παιδιών παρουσιάστηκε την Πέμπτη 21 Νοεμβρίου 2024 σε διαδικτυακή συνάντηση που οργάνωσε η Διεθνής Συμμαχία για τη Μνήμη του Ολοκαυτώματος και στην οποία συμμετείχαν, εκτός από το σχολείο μας, σχολεία από τη Σερβία, την Κροατία και την Πολωνία. Όλες οι εργασίες των σχολείων, όπως ψηφιακό μουσείο, καλλιτεχνικά πρότζεκτς, καταγραφή της ιστορίας των Εβραίων της περιοχής τους κ.α ήταν πολύ αξιόλογες και συνέβαλαν στην ανάδειξη της ιστορίας του εβραϊκού παρελθόντος της χώρας τους και στη διατήρηση της μνήμης του Ολοκαυτώματος. Τη διαδικτυακή παρουσίαση της εργασίας ανέλαβαν η κ. Κωσταρά, οι μαθήτριες Δάφνη Καλογήρου και Δανάη Κακαρέτσα και ο μαθητής Δημήτρης Βρόντος και τα σχόλια που εισέπραξαν ήταν πολύ θετικά. Μπορείτε να περιηγηθείτε στην παρουσίασή μας, καθώς και να διαβάσετε κάποια από τα σχόλια από το chat της εκδήλωσης:

Σχόλια για την παρουσίασή μας:

You gave us such a thorough history of he Jewish people who settled in Thessaloniki and then what happened under the Nazis. Starting with the street names was a brilliant idea as was the creation of the digital map. I would really like to ‘borrow’ your digital map for training teachers in the UK ( with your students’ permission)! It looks so professionally constructed. Genius!

This is such a fascinating project and very thoughtfully put together – I particularly love that you can keep adding to it, as you find more places of interest over time.

Μέσα από την  ενασχόλησή τους με το συγκεκριμένο πρότζεκτ οι μαθητές και οι μαθήτριες ενημερώθηκαν για το μακραίωνο εβραϊκό παρελθόν της πόλης μας, της Θεσσαλονίκης. Επίσης, με λύπη τους διαπίστωσαν ότι από τις 50.00 περίπου Εβραίους που ζούσαν στη Θεσσαλονίκης ως τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο μόλις 2.000 περίπου επέστρεψαν, για να βρουν τα σπίτια τους κατειλημμένα και τις περιουσίες τους καταπατημένες. Η συνειδητοποίηση αυτή ενδυνάμωσε το αίσθημα αλληλεγγύης απέναντι στους Εβραίους συμπολίτες τους και τους έκαναν να φωνάξουν ένα ηχηρό «Ποτέ ξανά»!