«Μικρά Μαθήματα Δημοκρατίας»
Νοέ 21 2025

..μαθαίνοντας και συζητώντας με τους μαθητές και τις μαθήτριες του Β΄1

Την Πέμπτη 13 Νοεμβρίου, λίγες μόνο ημέρες πριν την επέτειο του Πολυτεχνείου, όταν οι νέοι κι οι νέες εξεγέρθηκαν διεκδικώντας την Δημοκρατία, οι μαθητές και οι μαθήτριες του Β΄1 συμμετείχαν σε ένα πρωτότυπο βιωματικό εργαστήριο με τίτλο «Από τον Runciman στη Ζωρζ Σαρή: μικρά μαθήματα Δημοκρατίας για εφήβους και έφηβες». Το εργαστήριο πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά από τις κυρίες Βάλια Λουτριανάκη, φιλόλογο A΄ Αρσακείου Γυμνασίου Αθηνών και πρόεδρο Ένωσης Ρητορικής, και Βασιλική Σφήκα, προϊσταμένη Ιστορικού Αρχείου του Δήμου Αθηναίων, και οργανώθηκε στο πλαίσιο του Μήνα Εφηβείας των εκδόσεων Πατάκη.

Οι εμψυχώτριες του εργαστηρίου μίλησαν στα παιδιά για τα ιστορικά γεγονότα της περιόδου της Δικτατορίας, της Εξέγερσης του Πολυτεχνείου και της Αποκατάστασης της Δημοκρατίας, και τα μετέφεραν στα Ιστορικά Αρχεία του Δήμου Αθηναίων, δημιουργώντας έτσι το κατάλληλο υπόβαθρο, ώστε να διερευνήσουν την έννοια, την αξία και την προσφορά της Δημοκρατίας, όχι μόνο σε επίπεδο δημόσιας πολιτικής αλλά και στο επίπεδο της δικής τους καθημερινότητας.

Φράσεις από το αγαπημένο παιδικό βιβλίο «Γενέθλια» της Ζώρζ Σαρή και σκέψεις του David Runciman από το βιβλίο του «Έτσι τελειώνει η Δημοκρατία;» -και τα δυο βιβλία από τις εκδόσεις Πατάκη- έδωσαν το έναυσμα στη συζήτηση και τον προβληματισμό των μαθητών και μαθητριών, που διάβασαν, αναρωτήθηκαν, κάποτε αιφνιδιάστηκαν από τα λόγια των δυο συγγραφέων και τις εύστοχες παρεμβάσεις της κ.Λουτριανάκη.

Μέσα από τα λόγια της ηρωίδας της Ζ.Σαρή «Μας έλεγαν να μην ανακατευόμαστε, να κοιτάμε τη δουλειά μας. Μα εγώ ήθελα να ξέρω, ήθελα να καταλάβω. Γιατί όποιος δεν ρωτά, μένει πάντα σκλάβος.» αναδύθηκε η σημασία της εμπλοκής στην πολιτική ζωή, της αμφισβήτησης και της διεκδίκησης, η ανάγκη να αποφύγουμε την αδιαφορία, την απάθεια και την ιδιώτευση. Γιατί η σκέψη του Runciman ακούστηκε απειλητική -κι όχι πολύ μακρινή: «Αν τελειώσει η δημοκρατία, δε θα είναι με ένα μπαμ, αλλά με ένα χασμουρητό.» και κάλεσε τα παιδιά να υπερασπιστούν ενεργά ό,τι θεωρούν δεδομένο και κατακτημένο δικαίωμα.

Ήταν πράγματι ένα δίωρο που γέννησε ερωτήματα, αφύπνισε την ανάγκη ενεργοποίησης του καθενός και της καθεμιάς, προκειμένου να υπερασπιζόμαστε τη Δημοκρατία στα μικρά καθημερινά μας βήματα όπως και στα μεγάλα και σπουδαία. Ίσως αυτό το εργαστήριο να ήταν και το βήμα για να καταλάβουν οι μαθητές και οι μαθήτριές μας το μήνυμα της εξέγερσης των σχεδόν συνομήλικών τους φοιτητών, που σε καιρό σκληρής δικτατορίας συμμετέχοντας με πάθος στα γεγονότα του Πολυτεχνείου διαδήλωσαν και διεκδίκησαν -διακινδυνεύοντας και τη ζωή τους ακόμα- την Ελευθερία, την ουσιαστική Παιδεία και την Ευημερία, που μόνο η Δημοκρατία εξασφαλίζει.

Το εργαστήριο πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του μαθήματος Νέων Ελληνικών με διδάσκουσα τη φιλόλογο Άννα Σγουρού. Με την παρουσία της μας τίμησε η Διευθύντρια του Αρσακείου Λυκείου Ιφιγένεια Αναγνώστου. Θερμές ευχαριστίες στις κυρίες Λουτριανάκη και Σφήκα, καθώς και στον υπεύθυνο του Μήνα Εφηβείας των εκδ.Πατάκη, κύριο Χατζηπλή.